Frá líkamlegum rósum

UNGUR maður heldur af stað í ferð með afleggjara af fjólurauðri áttablaðarós sem er vafin inn í minningargreinar dagblaða. Hann hefur misst móður sína sem hann var mjög náinn, en á lífi á hann aldraðan föður og einhverfan tvíburabróður. Jafnframt er hann nýorðinn faðir eftir hálfrar nætur gaman. Hann heldur af stað og feigð loðir við hvert fótmál. Hugsanir hans sækja í dauða, líkama og rósir. För hans er heitið í forláta rósagarð sem er staðsettur í afskekktu munkaklaustri. Hann kynnist munkinum Tómasi sem gefur honum staðgóð ráð við hugarvíli af ólíkum toga, og bendir honum jafnan á rétta kvikmynd í hvert sinn til að horfa á sem gæti svarað síkvikum spurningum lífsins. Sagan er fínlega ofin slóð frá dauða til upprisu. Á slóðinni má sjá trúarleg stef strjúkast við lesanda líkt og silkimjúk laufblöð og því lengra sem haldið er því dýpri rætur sögunnar greypast um lesandann. Efnið sameinar hold og anda og snýr að leit manneskjunnar að rótum í sjálfum sér. Ástin er því allt umlykjandi afl í textanum sem er fallega myndrænn og minnir á rósarrunna í vexti. Líf unga mannsins Arnjótar umbreytist eftir því sem sögunni vindur fram og líkir hann sjálfur ferð sinni á fallegan hátt við tilfallandi félagsskap sem rekur á fjörur í regnvotum skógi. (118)

Auður Ólafsdóttir er skáldkona sem hefur mjög næmt auga fyrir umhverfi innra sem ytra. Líkt og í fyrri sögu hennar Rigning í nóvember birtist tilfinningalífið í landslagi og áferð. Sagan sameinar hversdagsleika sem við öll þekkjum við leitandi þrá. Lesandi er á sama tíma staddur í kunnuglegum heimi en jafnframt í táknheimi skáldskapar. Hér er verið að baksa við að elda mat, horfa á bíómyndir, rækta rósir, skipta á bleyjum, elskast í nótt og degi og kíkja í messu. Kakósúpa með rjóma, kálfakjöt í rauðvínssósu, matseldin mallar við tilfinningar sem rifna út úr líkamanum.

„Þeir sem rata inn í líf manna stutta stund, geta haft meiri þýðingu en þeir sem sitja þar fastir árum saman, ég hef reynslu af því að tilviljanir geta verið lúmskar og örlagaríkar.“ (116) Svo segir Arnljótur á einum stað og þessi orð mætti yfirfæra á lestur af sögunni Afleggjarinn. Frásagnarmátinn er lágstemmdur og vinnur sig á hljóðlegan hátt inn í hug lesanda og sest þar að eftir að lestri lýkur. Það er eitthvað frelsandi við efnistökin sem fægja burt staðalmyndir kynjanna. Sagan er þess eðlis að ekki er annað hægt en að mæla með að hún sé lesin. Hér er verið að segja venjulega hversdagssögu, þroskasögu sem við kannski þekkjum en undirtónn hennar hverfist um þá mikilvægu þrá sem leiðir manneskjuna áfram. Afleggjarinn er óumræðanlega fallegur skáldskapur sem hreiðrar um sig í huga lesanda líkt og fræ í blautri mold.